Nguy cơ thiếu lao động ở nhiều nền kinh tế lớn

Số lượng người cao tuổi ở Nhật Bản chiếm 1/4 số dân nước này. Theo mỏng mới ban bố của LHQ, với tốc độ già hóa dân số toàn cầu hiện, số người cao tuổi trên thế giới (tính từ 60 tuổi trở lên) đến năm 2050 sẽ lần đầu vượt số thiếu niên dưới 15 tuổi. Trong khi đó, cuộc khủng hoảng tài chính thế giới tuổi 2007-2009 đã để lại những "di chứng" nặng nề khi làm mất đi hàng triệu việc làm và hàng tỷ USD, đồng thời còn cản ngăn kế hoạch sinh con của nhiều cặp vợ chồng do kinh tế khó khăn.  bien dong an mon  Thực tế cho thấy, bên cạnh dân số già, một vấn đề đang đặt ra với nhiều quốc gia, nhất là các nền kinh tế phát triển hiện thời, đó là tỷ lệ sinh càng ngày càng giảm. Các chuyên gia dân số cho biết, sự sụt giảm trong tỷ lệ sinh đã diễn ra cách đây 50 năm, từ những năm 60 của thế kỷ trước, khi phụ nữ tại nhiều nước dự nhiều hơn vào lực lượng cần lao và các gia đình có quy mô nhỏ. Việc giảm tỷ lệ sinh bắt đầu tại nhiều nước từ năm 2000, song sự sụt giảm mạnh mẽ diễn ra trầm trọng sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu. Tại năm nền kinh tế hàng đầu thế giới như Mỹ, Nhật Bản, Đức, Pháp và Anh, số trẻ mỏ được sinh ra trong năm 2012 ít hơn 350.000 em so với năm 2008, tương đương 5%. Riêng tại Mỹ, theo Cục thống kê dân số thuộc Bộ Thương mại Mỹ, dân số "xứ cờ hoa" chỉ tăng 0,72% trong vòng một năm, thời đoạn 2012-2013. Đây là mức tăng dân số Mỹ thấp nhất trong vòng hơn bảy thập niên qua. Theo các số liệu của Chính phủ Nhật Bản, dân số nước này đã giảm năm thứ ba liên tiếp, trong khi số người cao tuổi lần đầu chiếm 1/4 tổng dân số. Với tỷ lệ sinh thấp và tuổi thọ cao, Nhật Bản trở nên một "tầng lớp già hóa" và là một trong những nước có tỷ lệ người cao tuổi cao nhất thế giới. Chính phủ Nhật Bản cảnh báo, số người từ 65 tuổi trở lên ước lượng sẽ chiếm gần 40% dân số nước này vào năm 2060. Tại các nước châu Âu, số liệu của Cơ quan thống kê châu Âu (Eurostat) cho thấy, dân số ở "lục địa già" tăng lên, song 80% mức tăng dân số của Liên hiệp châu Âu (EU) là do lượng người nhập cư gia tăng. Năm ngoái, có 900.000 người nhập cư vào các nước EU, gấp bốn lần so mức tăng dân số tự nhiên. Tại Nga, tình trạng dân số giảm đang ở mức báo động do tỷ lệ tử vong cao hơn rất nhiều so với tỷ lệ sinh. Theo bẩm của Học viện dân số Nga, đến năm 2025, dân số nước này sẽ giảm khoảng 5-10 triệu người với gần 142 triệu người bây chừ. Nếu không tính hơn năm triệu người di cư đến Nga thì trong 20 năm qua, dân số nước này đã giảm tới 13 triệu người. Bẩm của LHQ đã cung cấp một bức tranh toàn cảnh phức tạp về tình hình già hóa dân số toàn cầu. Dù tuổi thọ tăng cao của con người cho thấy tính hiệu quả của hoạt động chăm nom y tế và dinh dưỡng. Song, mặt khác, các số liệu cũng chỉ ra một thực tại đáng lo ngại rằng nhiều nước hiện nay vẫn đang thiếu một mức sàn tiêu chuẩn về coi ngó người cao tuổi bao gồm đảm bảo thu nhập, nhà ở và coi sóc sức khỏe. Trong khi đó, nền kinh tế thế giới không có đủ lực lượng lao động bổ sung ở độ tuổi lao động 20-64 để thay thế "thế hệ vàng" đang đến tuổi về hưu, nhất là tại một số nền kinh tế lớn. Tại Nga, lực lượng cần lao dự báo sẽ giảm từ hơn 90 triệu người năm 2006, còn khoảng 77 triệu người đến năm 2026, kể cả khoảng bốn triệu lao động di cư. Trong khi đó, số người có tuổi đời hơn 65 năm lại tăng khoảng 60% và vào năm 2030 sẽ có tới gần 1/5 dân số Nga ở độ tuổi này. Ở các nước phát triển khác, con số này còn cao hơn nhiều: Nhật Bản sẽ có 69 người già trong 100 chi tiết người ở độ tuổi cần lao vào năm 2035, Đức là 66 người và Mỹ là 44 người. Theo các chuyên gia, dân số giảm sẽ kéo theo những tác động sâu rộng đối với kinh tế toàn cầu, ảnh hưởng mức sống của người dân. Dân số già hóa là vấn đề "đau đầu" đối với các nhà hoạch định chính sách các nước, do phải núm bảo đảm lực lượng cần lao dù rằng ngày một giảm nhưng có thể đảm nhận uổng an sinh tầng lớp cho người nhận lương hưu ngày càng tăng. Theo các nhà kinh tế học, có tới 30% tăng trưởng kinh tế là do lực lượng lao động tăng thêm tham gia vào nền kinh tế mỗi năm quyết định. Cho nên, thiếu lực lượng lao động bổ sung sẽ khiến các quốc gia phát triển khó có thể duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế trung bình 3%/năm trong bốn thập kỷ qua. VIỆT TRUNG